Hazır gıdada içimiz rahat olsun mu?
Cem CANPOLAT
Ankara
Hazır gıdalar kent yaşamının değişilmez parçası. Evde yapılan yemeklerde bile çok sayıda hazır gıda kullanıyoruz. Peki bu gıdalar yeterince denetleniyor mu? Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, televizyonlarda sıkça yayınlanan kamu spotunda bu soruya “İçiniz rahat olsun” diye yanıt verse de, işin uzmanlarının anlattıkları rahatsız edici. Gıda Mühendisleri Odası (GMO) Yönetim Kurulu Üyesi Bediha Demirözü, Türkiye’de gıdaların denetiminde sorunların görünenden büyük olduğuna dikkat çekiyor.
‘HER VATANDAŞIN HAKKI’
Gıda denetimi, üretimin ilk aşamasından tüketiciye ulaşana kadar her aşamanın denetlenmesi anlamına geliyor. Türkiye’de bu konuda yetkili tek otorite Gıda Bakanlığı. Konuya ilişkin gazetemize konuşan GMO Yönetim Kurulu Üyesi Bediha Demirözü, güvenilir gıdaya ulaşma hakkının bir vatandaşlık hakkı olduğunu söyledi.
“Sağlıklı bir yaşam için güvenilir gıdaya ulaşmak önemlidir” diyen Demirözü, özellikle hastalar, yaşlılar ve bebekler gibi hassas grupların tükettikleri gıdaların güvenilir olmasının öneminin altını çizdi. Demirözü, bu nedenle gıda denetiminin uzman kişilerce yapılması gerektiğini vurguladı.
‘KÜÇÜK İŞLETMELER DENETİM DIŞI’
Demirözü, gıda denetimi için 1995 yılında getirilen “sorumlu yöneticilik” uygulamasının, 2010 yılında çıkan 5996 sayılı Kanun’la kaldırılmasının büyük sorunlara yol açtığına dikkat çekti. Söz konusu kanunla 10 kişinin altında işçi çalıştıran işletmelerde uzman istihdam zorunluluğu kararının kaldırıldığını aktaran Demirözü, böylece gıdanın güvenilirliğinin işverenlere bırakıldığını ifade etti.
Özellikle küçük işletmelerde, iyi niyetle gerçekleştirilen üretimlerin dahi sağlık risklerine yol açabildiğini kaydeden Demirözü, gıda sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin yüzde 95’inin KOBİ niteliğinde olduğu düşünüldüğünde, sorunun ne kadar büyük olduğunun ortaya çıktığını belirtti. Demirözü, bu soruna çözüm olarak, küçük işletmelerde istihdam edilen gıda denetmenlerinin ücretlerinin kamu tarafından karşılanmasına yönelik proje geliştirdiklerini, ancak Bakanlığın bu konuda adım atmadığını ifade etti.
YÜZDE 20’Sİ GIDA MÜHENDİSİ
Demirözü, gıda mühendisliğinin, gıda güvenliğinin sağlanması konusunda en temel mesleklerden olduğunu belirterek, bu alanda çalışacak olanların eğitimli olması gerektiğinin mevzuatta yer aldığını söyledi. Ancak buna rağmen Bakanlıkta görev yapan resmi denetçilerin sadece yüzde 20’sinin gıda mühendisi olduğunu aktaran Demirözü, idari kademelerde ise neredeyse hiç gıda mühendisi bulunmadığına dikkat çekti. Konuya ilişkin eylemler yaptıklarını, Bakanlıkla görüşmeler gerçekleştirdiklerini anlatan Demirözü, “Rakamlara bakınca her şey çok açık. Ülkemizde güvenilir olmayan gıdanın pazara arzıyla ortaya çıkan sağlık sorunlarının varlığına rağmen, Bakanlığın bu yaklaşımına tepki göstermemek mümkün mü?” dedi.
GIDA MÜHENDİSLERİ İŞSİZ VE GÜVENCESİZ
Gıda Mühendisleri Odası İkinci Başkanı Bediha Demirözü, Avrupa Birliği’nde gıda uzmanı yetiştirmek için çalışmalar yapılırken, Türkiye’de bu alanda uzman olarak yetişmiş mühendislerin işsiz ve güvencesiz bırakıldığına dikkat çekti. 2010’daki yasal değişikliğin ardından özel sektörde bile gıda mühendisi istihdamının tehdit altında olduğunu belirten Demirözü, “Bugün bu meslek, birçok gelişmiş ülkede devrim olarak nitelendiriliyor. Ama bu mesleğin oluşumunda inanılmaz adımlar atmış olan bu ülke, halkının güvenilir gıdaya ulaşmasında hizmet verecek bu potansiyelden yeterince yararlanmıyor. İşte rahatsızlığımız budur” diye konuştu.
Evrensel'i Takip Et