Atölyede müfredattan çıkarılan evrim teorisi tartışıldı
15. Gençlik Yaz Kampı Evrim Atölyesi'nin mektubu...

15. Gençlik Yaz Kampı Evrim Atölyesi
Antalya
Bilindiği üzere evrim teorisi, öğrencilerin anlamak için yeterli felsefi temele sahip olmaması sebep gösterilerek lise müfredatından kaldırıldı. Hükümet, yaşam bilimlerinin temelini öğrencilerde oluşturmak, evrim teorisini öğrencilere daha küçük yaşlarda anlatmaya başlamak ve onların bu görüş çerçevesinde bilimlere bakarak büyümelerini sağlamak yerine bazı dini ve dogmatik düşüncelerde çelişki yaratması sebebiyle evrim teorisinin öğretilmesinin önüne geçti. Bu nedenlerden dolayı 15.Gençlik Yaz Kampı’nda gerçekleştirdiğimiz atölyemizdeki temel amacımız, bu teoriye yabancılaştırılmaya çalışılan gençlere bu konuyu anlatmaktı.
EVRİM NEDİR?
Atölyenin ilk gününde “Evrim nedir? Neden sorgulama ihtiyacı duyarız? Bilimsel sorgulama nasıl olur?” gibi soruların üzerinde durduk.
Evrim dediğimiz kavramın (gerçeklik) sadece biyoloji ile sınırlı olmayan belli mekanizmalar dahilinde evreni kapsayan her şeyi içerisinde barındıran bir gerçeklik olduğunu beraber keşfettik. Evrenin doğuşundan itibaren yıldızların, gezegenlerin ve canlıların da değişmekte, evrim geçirmekte olduğunu gözlemledik. Fiziksel ve kimyasal evrim olarak da tanımlayabileceğimiz bu konular, bizim tartıştığımız ve biyolojik evrim olarak adlandırılan teorinin konularına dahil olmasa da bu konuları anlamadan teorinin tam olarak anlaşılacağından söz edemeyiz. Bu nedenle Big Bang (Büyük Patlama) ve canlılığa geçişin basit adımlarını anlatarak atölyenin geri kalan günlerinde anlatılacakların temellerini oluşturmuş olduk.
DOĞAL SEÇİLİM VE CİNSEL SEÇİLİM MEKANİZMALARI
İkinci günümüzde Darwin’in ortaya atmış olduğu doğal seçilim ve cinsel seçilim mekanizmalarının evrime nasıl bir yön verdiğini, klasik Darwinci görüşün yanı sıra diğer olası mekanizmaları da konuşarak evrimin canlılar dünyasındaki işleyişindeki mantığı algılamaya çalıştık. Doğal seçilimin herhangi bir yönü veya amacı olmadığını, canlıların çevreye adapte olması ve en uyumlu olanın hayatta kalmasıyla ilgili bir kavram olduğunu gözlemledik.
Üçüncü günümüzde 3 milyar yılı aşkın süre önce başlayan canlılığın bugüne kadar olan evrimini inceledik. Tek bir ortak atadan karmaşık canlılara olan yolculukta canlı dünyasındaki çeşitlenmeleri ve yok oluşları milyonlara sığmayan yılları dakikalara sığdırarak algılamaya çalıştık. Milyarlarca yıl almış bu serüveni algılamamızı sağlayan fosilleri ve fosilleşmeyi irdeledik.
GENETİK VE EVRİMİN TEMELLERİ
Dördüncü günümüzde son yüzyıldaki genetik alanındaki gelişmelerle beraber evrimin temellerini algılamaya çalıştık. Genetikle ilgili temel mekanizmaları algılamaya çalışıp bunların evrimsel mekanizmalardaki yerini gördük.
Beşinci günümüzde biyolojik evrim ile beraber insanların belki de artık yoğun olarak yaşadığı kültürel evrimle başlayan son evredeki gelişmeleri irdeledik. Evrim kavramını her ne kadar daha çok biyoloji ve diğer temel bilimler ile özdeştiriyor olsak da evrim kavramı sosyal bilimlere de yön vermiş aynı zamanda sosyal bilimlerden etkilenen bir süreç durumunda, psikoloji, sosyoloji ve hatta politika gibi birçok alandaki örneklerini inceledik.
Akşam yaptığımız özel oturumla üstünkörü bakıldığında üremeye dayanan bir kavramın nasıl olup da LGBTİ+ gibi çeşitli fraksiyonları açıklayabileceğini konuştuk.
Atölyenin son gününde ise konumuz Darwinizm ve sosyal Darwinizm idi. Bu konuda Darwinizm’in Spencer gibi kapitalizmin savunucusu olan kişiler tarafından çarpıtılmasını ve bu düşünceye hizmet edecek şekilde nasıl yorumlandığını tartıştık. Bunun dışında Darwin’in düşünceleri ve bu görüşler hakkında Marx ve Engels’in yorumlarını, aralarında ne gibi bir ilişki bulunduğunu konuştuk. Galton ve onun bilim olarak ortaya attığı öjenizmin, evrim teorisini çarpıtarak faşizmin, ırkçılığın bir açıklaması haline getirmesinin yanlışlığı üzerinde durduk.
“SADECE BİR TEORİ”CİLERE
Bilimsel kavramların yeterince algılanamamasından dolayı “teori” kavramı da yanlış değerlendirilmektedir. Evrim teorisi, hücre teorisi gibi yaşam bilimlerinin temelini oluşturmaktadır. Bilimsel hiyerarşide hipotezlerin bir araya gelerek kurulan bir çatı olan teoriler konuyla alakalı son aşamayı temsil etmektedir. Yani genel kanı ve kullanımın aksine teoriler kanuna dönüşmezler. Yasa olarak adlandırılan doğa gerçekleri evrenin başlangıcından beri devam eden temel fiziki gerçeklerdir. Bu gerçekler hipotezler kurulurken zaten temel alınmak durumundadır.
Evrim teorisi ile alakalı bilim camiasında herhangi bir tartışma yok ve birçok diğer bilim ve teknolojik faaliyette evrimsel biyoloji temelleri kullanılıyor. Aşılama teknolojisi, kanser mücadelesi hatta robotik alanına kadar evrimsel biyoloji temelleri ilkelerine dayanır.
Son zamanlardaki gelişmeler ile tartışmalı hale getirilen evrim teorisinin anlatıldığı atölyemiz, bu önemi yansıtacak şekilde, kamp katılımcılarımızın yoğun ilgisi ile gerçekleşti. Farklı illerden, üniversitelerden, liselerden, fabrikalardan gelen kamp katılımcılarımız sordukları sorular ve yürüttükleri tartışmalarda da atölyenin onlar adına verimli geçtiğini gösterdiler. Atölye olarak bilimsel düşünce ve evrim teorisinin sadece kamp alanı ile sınırlı kalmaması; her yerde tartışılabilir, anlatılabilir konular haline gelmesi için uğraşıyoruz ve kamp alanı bu amacımızın gerçekleşmesi için önemli bir adım oldu. Diliyoruz ki kamp alanında sağlanan bu önemli gelişmeler ülkeye yansır ve bu alanda hep birlikte bir gelişme sağlarız.
Evrensel'i Takip Et