‘15 Temmuz AŞ’: En çok büyüyen 85. şirket
15 Temmuz darbe girişiminden bir ay sonra AKP’li patronlar tarafından kurulan 15 Temmuz Denizcilik ve Ticaret AŞ iki yılda yüzde 248 büyüdü. Şirket Türkiye’nin en çok büyüyen 85. şirketi oldu.
![](https://www.evrensel.net/images/840/upload/dosya/254840.jpg)
Fotoğraf: Mehmet Torun/CC BY-SA 2.5
Uğur ZENGİN
İstanbul
15 Temmuz darbe girişiminden bir ay sonra kurulan 15 Temmuz Denizcilik ve Ticaret AŞ 2019-2021 yıllarında yüzde 248 büyüyerek bu yıllarda Türkiye’nin en çok büyüyen 85. şirketi oldu. Şirket kurucusu AKP’li patronlar ise devletten aldığı ihaleler ve iş cinayetleri ile sık sık gündeme geldi.
ŞİRKETİN ADINI ’15 TEMMUZ’ KOYDU
Türkiye’nin en büyük gemi şirketlerinden Sefine Tersanesinin hissedarlarından olan Salih Zeki Çakır ve Vehbi Koç, 15 Ağustos 2016’da 2 milyon lira sermaye ile 15 Temmuz Denizcilik ve Ticaret AŞ’yi kurdu.
Eski Başbakan Binali Yıldırım ile olan yakınlığı ile dikkat çeken Salih Zeki Çakır’ın hissedarı olduğu Sefine Tersanesi ise iş cinayetleriyle sık sık gündeme geldi.
ÖLEN İŞÇİYE ‘EMNİYET KEMERİ’
Sefine Tersanesinde 16 Ağustos 2022 tarihinde meydana gelen iş cinayetinde 19 yaşındaki Tersane İşçisi Yasin Demirdağ yüksekten düşerek hayatını kaybetti. İşçinin ölü bedenine ‘emniyet kemeri’ takılmaya çalışıldı.
ÇAKIR’IN ŞİRKETİNE DEVLETTEN MİLYON DOLARLAR AKTI
Binali Yıldırım’ın yakın arkadaşı Salih Zeki Çakır’ın şirketine milyonlarca dolarlık bir ihale verildi. Çakır’a ait Oras Denizcilik 2019 yılında Oruç Reis araştırma gemisinin iki yıl boyunca işletilmesi için açılan ihaleyi aldı. 2019 yılındaki bu ihaleyle MTA kasasından şirkete toplam 4 milyon 775 bin dolar ödenmişti. Düzenlenen iki ayrı ihaleyle şirkete ödenen toplam tutar ise 9 milyon 592 bin doları buldu.
AKP’Lİ VEHBİ KOÇ MİLLETVEKİLİ OLDU
“15 Temmuz Denizcilik ve Ticaret AŞ’nin şirketin ilk Yönetim Kurulu Başkanı ise Vehbi Koç oldu. Koç, 2004-2007 yılları arasında AKP İstanbul İl Genel Meclis üyeliği yaptı. Koç, 2023 yılında AKP Trabzon milletvekili oldu.
KURUCUSU KOLİN İNŞAAT
Birden fazla ortağı olan Sefine Tersanesinin kurucusu ise Kolin İnşaat. Tersanenin ortakları arasında AKP Yalova Eski İl Başkanı Reşat Sözen; Binali Yıldırım’ın çocukları Erkan, Bülent ve Bahar Büşra Yıldırım; Yıldırım’ın çocuklarının ortağı olduğu Gaye İnşaat Turizm Otomotiv Şirketiyle bilinen Ziya Alp Gülan’ın olduğu iddia ediliyor.
TERSANELERİ ÇOK İŞÇİNİN CANINI ALDI
Sefine Tersanesi çok sayıda işçi canı aldı. 2005’te kurulan ve faaliyetini sürdüren tersanede 2020’den bu yana çok sayıda iş cinayeti yaşandı.
Şubat 2020’de bakım için tersaneye getirilen bir gemide süren yıkama çalışmasında 35 yaşındaki K.K. yüksekten düşerek hayatını kaybetmişti.
2 Kasım 2020’de bir geminin tank bölümünde kaynak yapıldığı sırada gaz sıkışması nedeniyle patlama yaşanmış ve 5 işçi yaralanmıştı.
17 Ağustos 2022’de 19 yaşındaki Taşeron İşçi Yasin Demirdağ yüksekten düşerek hayatını kaybetmişti. Ardından iş cinayetini gizlemek amacıyla Demirdağ’ın cansız bedenine emniyet kemeri takılmaya çalışılmıştı. Duruma tepki gösteren 35 işçi işten çıkarılmıştı. İşten çıkarılan işçiler Yasin Demirdağ düştükten sonra hiçbir müdahale gerçekleşmediğini, tersanede bazı emniyet halatlarının yerine ip kullanıldığını anlatmıştı.
20 Aralık 2022’de 55 yaşındaki Mehmet Bozbey isimli işçi forklifte malzeme yüklerken 2 tonluk yükün altında kalarak hayatını kaybetmişti.
5 Mayıs 2023’te alınmayan önlemlerle çıkan yangında ağır yaralanan, 30 yaşındaki İbrahim Çiftçi Sefine Tersanesine bağlı AGS taşeron firmasında çalışıyordu. Sefine tersanesinde yapım aşamasında oldukları geminin güverte tünelindeyken çıkan yangında kendi imkanlarıyla güverteye çıktı. Vücudunda 4. derece yanıklar oluştu, yoğun bakıma kaldırılan işçi hayatını kaybetti.